Coğrafya Bep Planları
Coğrafya dersi için Bireyselleştirilmiş Eğitim Planı (BEP), özel gereksinimli bir öğrencinin, Coğrafya'nın soyut ve görsel ağırlıklı konularını kendi öğrenme hızına ve yöntemine uygun olarak kavraması amacıyla hazırlanır.
BEP, öğrencinin coğrafi kavramları anlama, harita okuma ve doğal-beşeri olaylar arasındaki neden-sonuç ilişkilerini kurma becerilerini geliştirmeye odaklanır.
Coğrafya BEP'inin Ana Odak Noktaları
Coğrafya BEP'i, dersin doğası gereği özellikle görsel ve mekânsal becerilere uyarlama yapmayı gerektirir.
1. Öğrencinin Mevcut Performans Düzeyi Tespiti
Öğrencinin coğrafya konularında neleri yapıp neleri yapamadığı belirlenir:
Harita Okuryazarlığı: Yönleri, temel ölçek türlerini, sembolleri tanıma ve basit fiziki/siyasi haritaları yorumlama düzeyi.
Kavram Bilgisi: Atmosfer, iklim, jeolojik zamanlar, nüfus, göç gibi temel coğrafi terimleri anlama becerisi.
Neden-Sonuç İlişkisi: Bir doğal olayın (deprem, iklim) beşeri sonuçlarını (yerleşme, ekonomi) ilişkilendirebilme yeteneği.
2. Uzun ve Kısa Dönemli Amaç Belirleme
Amaçlar, öğrencinin coğrafi düşünme becerisini adım adım geliştirmeye yönelik olmalıdır.
3. Öğretimde Yapılacak Uyarlamalar (Farklılaştırma)
Coğrafya dersi için BEP'te en kritik kısım, dersi öğrenci için görsel ve somut hale getirmektir:
Öğretim Yöntemleri:
Somutlaştırma: Soyut kavramlar (Dünya'nın hareketleri, tektonik levhalar) maketler, küreler, 3 boyutlu materyallerle açıklanmalıdır.
Görsel Destek: Konularla ilgili bol miktarda fotoğraf, video ve infografik kullanılmalıdır.
Basitleştirme: Konuların karmaşık ayrıntıları atlanarak, sadece temel neden-sonuç ve ana fikir öğretilmelidir.
Materyal Uyarlamaları:
Kabartma Haritalar: Yüzey şekillerinin daha kolay algılanması için kabartma haritalardan yararlanılır.
Renkli Kodlama: Önemli coğrafi terimler veya kavramlar (iç kuvvetler, dış kuvvetler) farklı renklerle kodlanarak ayrıştırılır.
Çalışma Kâğıtları: Öğrenciye özel, az ve öz bilgi içeren, boşluk doldurma veya eşleştirme ağırlıklı çalışma kâğıtları verilir.
4. Değerlendirme ve Geri Bildirim
Sınav Uygulaması: Yazılı sınavlar yerine, sözlü sınavlar, proje ve sunumlar daha çok tercih edilmelidir.
Soru Formatı: Test soruları, uzun metinli ve karmaşık olmamalı; doğrudan temel bilgiyi veya görsel yorumu ölçmelidir (Örn: Bir harita verilir ve sadece bir bölgenin iklim tipi sorulur).
Sürekli Gözlem: Öğrencinin harita üzerindeki ilerlemesi ve coğrafi okuryazarlık becerileri düzenli olarak gözlemlenmeli ve BEP güncellenmelidir.