10.Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı 2.Dönem 1.Yazılı Soruları
10.Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı 2.Dönem 1.Yazılı Soruları WORD İndir
2026-2027 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI
……………………………………………………… LİSESİ
10.SINIF TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI DERSİ
2.DÖNEM 1.ORTAK YAZILI YOKLAMA SINAV SORULARI
AD: SOYAD: SINIF: NO:
1. Aşağıda Halide Edip Adıvar’ın Ateşten Gömlek adlı romanından bir parça verilmiştir.
Ahalinin kesafet kesbettiği bir yerde birdenbire vızıltı arttı. Baktık, beş tayyare aşağı iniyor; etraflarında tayyare topları bulutları kar gibi, tül gibi didikliyordu. Muazzam bir gümbürtü; etrafımızda kalın, siyah bir duman ve toprak bulutu, ani bir sayha... Dumanlar arasından soluğu hissedilecek kadar sessiz mütemadiyen kaçışan, karışan bir halk. Arkamı bir dükkâna dayadığımı, dizlerimin, arka kemiğimin pişmiş paça gibi yılıştığını, döküldüğünü duydum. Gözlerimi açtım. Yalnız Harbiyye Nezâretinin tayyare topları uzaktan havayı yırtıyordu. Yerde ev, dükkân enkazı; kol, bacak, insan bünyesi vardı. Ta karşıda, yokuşun başında çocuğunun elinden tutup acele giden kadını ayakta elleriyle başını döver buldum. Yerde küçük bir kan yığını, boğuk bir çocuk hırıltısı vardı. Beyaz saçlı, siyah esvaplı bir ihtiyar Ermeni kadını; yarısı yaya kaldırımın, yarısı şosenin üstünde gözleri dönmüş, yatıyordu. Açık, kıllı esmer göğsü kan içinde bir hamal onun yanına düşmüştü. Yerler kan içinde. Yine midem bulanıyor. Kan ta o zamandan başlıyor. Cemal ile İhsan sakin. Biri kadının çocuğunun yanına diz çökmüş, öteki sıhhiye sedyesine yaralı hamalı koydurmak için yardım ediyordu. Gözlerimi hemen kapadım. Ne kadar zaman sonra Cemal’in sert eli omzuma dokundu:
— Kalk Peyami, pantolonunun ütüsünü bozacaksın.
Gözlerimi yine açtım, baktım. İhsan da gelmiş, sarı ve sakin bize bakıyordu:
— Ben korktum zannediyorum, dedim.
Cemal gülerek,
— Ben de dedi.
Ve bunu söylediği için onu daha çok sevdim. Çünkü hayat bana en korkak adamların iddia ile cesaretten bahsedenler olduğunu öğretti. İki askerin uzattığı iki eli birden aldım, kalktım. Ölümün ortasından yürüyerek geçtik, gittik.
Bu parçanın olay örgüsünü yazınız.
2. Aşağıda Namık Kemal’in İntibah adlı romanından bir parça verilmiştir.
— Anneciğim dairede işlerimiz çok. Vapuru kaçırdım. Belki yarın akşam da geç kalırsam hiç merak etmeyin, dedi. Ama arkasından hemen dediğine de pişman oldu. O anda rahmetli babasının bir sözünü hatırlatmıştı. Babası, kendisine daima,
— Halka söylemekten utanacağın bir işi, yapmaktan nasıl utanmazsın? Sen herkesten alçak mısın ki yaptığın bir işi ötekinin, berikinin bilmesinden utanıyorsun, derdi. Bir kere de
— Sevdiğini üzmek istemiyorsan doğruyu söylemekten şaşma! Hakikati gizleme! Çünkü o gizlediğin şeyi, sevdiğin ileride öğrenecek olursa senin şimdi korktuğundan daha çok üzülür, demişti. Fakat ne faydası var ki memleketimizde herkes ve bilhassa kadınlar, büyük adam olmanın ancak devlet kapısında bulunmakla mümkün olabileceğini sanırlar. Annesi de oğlunun ağzından “dairede meşguliyet” sözünü işitince bunu yükselme başlangıcı sayarak sevincinden yerinde oturamaz oldu.
Bu parçadan hareketle metnin türünün ortaya çıkışı ve tarihsel dönem ile ilişkisi hakkında bilgi veriniz.
3. Aşağıda Mehmet Rauf’un Eylül adlı romanından bir parça verilmiştir.
Süreyya’nın bu gece canı çok sıkılıyordu. “Adam bırak!” dedi. Pederine dargınlığını bütün köye teşmil ediyordu; sayfiyeye çıkacakları zaman o kadar ısrar etmiş fakat bu sefer de sahil bir yere gitmeye babasını razı edememişti. Büyükbabalarının vaktiyle gelip nasıl budala bir hesap ile “şu taş ocağında” yaptırdığı bu köşk, onları her sene başka yere gitmekten menediyordu. Bütün kışın, Boğaziçi’ni kurarken yine koşup geldikleri “şu çöplük”, çocukluğundan beri yaşaya yaşaya usandığı bu kenarı vahdet, onu artık çıkıp gezmekten menedecek kadar bıktırmıştı. Pederine karşı bir şey yapamamasının intikamını almak isteyerek hırsını başkalarından çıkarıyor, buradaki hayatın aleyhinde bulunmak için her şey kendisine bir vesile oluyordu. Bunun için her günkü hayatında ekseriya şen olan Süreyya, buraya naklettikleri on günden beri hemen daima sisli, pürtuğyan hatta o kadar sevdiği zevcesi Suad’a karşı bile hemen hiç sebep olmayarak haksız davranıyordu.
Bu parçadan hareketle metnin üslup özellikleri hakkında bilgi veriniz.
4. Mümtaz burada yoldan denize kadar inen büyük kayalar üstünde oturup akşam saatlerini geçirmeyi severdi. Bey Dağları’nın üstünde güneş, sanki kendi ölümünün ayinini ve kendi yaldızdan ve koyu lacivert gölgelerden lahdini hazırlıyor gibi bu dağların kıvrımlarına altın ve gümüş zırhlar geçirir, sonra alçalan ve arkaya devrilen kavis, bir altın yelpaze gibi açılır; büyük ışık parçaları şuraya, buraya ateşten yarasalar gibi uçar, kayaların üstüne boylu boyunca asılırdı.
Bu parçada geçen fiilimsileri bulup fiilimsilerin türünü yazınız.
5. Aşağıdaki parçada parantezle belirtilen yerlere sırasıyla noktalama işaretlerinden hangileri getirilmelidir? Yazınız.
Bu sabah neferimin yüzüne baktım ( )
( ) Salim, ben güneşe çıkmak istiyorum ( ) dedim ( )
Biraz maymuna benzeyen birbirine yakın yeşil gözleri yaşla doldu ( )
( ) Götürün efendim ( ) dedi.
Neferimi bana bırakmalarına ne kadar seviniyorum ( ) hayatta beni bilen ( ) beni seven ondan başka kimse kalmadı ( )
6. Aşağıdaki parçada yapılan yazım yanlışlarını tespit edip doğrusunu yazınız.
1 ağustosta Muğla’nın Köyceğiz İlçesinde olmayı planlıyoruz. Şimdiden bir Apart otel kiraladık bile. Bu tatilde bacanaklarda eşlik edecek bize. Ülkemin en güzel sahillerinin bulunduğu bir şehire gitmek beni heyecanlandırıyor doğrusu. Uzun ve yorucu bir çalışmadan sonra insan böyle bir tatili hakediyor.
Zihinde bedende bu tatil zamanlarında rahatlıyor.
7. “15 Temmuz Demokrasi Zaferi ve Şehitleri” konulu bir kompozisyonu istediğiniz türde yazınız. (Yazınız; cümle sayısı, verilen konu, türün özellikleri, fikir, tutarlılık, bütünlük, üslup ile imla ve noktalama kurallarına uygunluk bakımından değerlendirilecektir.)
NOT: Sınav süresi 40 dakikadır. Başarılar.
……………………
Türk Dili ve Edebiyatı Öğretmeni