10.Sınıf Tarih 2.Dönem 1.Yazılı Soruları

2026-2027 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI
………………………………………………………  LİSESİ   

10.SINIF TARİH DERSİ

2.DÖNEM  1.ORTAK YAZILI YOKLAMA  SINAV SORULARI
AD:                              SOYAD:                 SINIF:                        NO:


10.Sınıf Tarih 2.Dönem 1.Yazılı Soruları WORD İndir

 

1. Devşirme sisteminin Osmanlı’nın devletleşme sürecine etkilerini açıklayınız. (10p)

Devşirme sistemi, Osmanlı Devleti’nin merkezi otoritesini güçlendiren, kurumsallaşmasını hızlandıran ve devletleşme sürecini pekiştiren en önemli uygulamalardan biridir. Bu sitem Osmanlı’yı sadece bir fetih devleti olmaktan çıkarıp güçlü bir imparatorluğa dönüştüren ana unsurlardan biri olmuştur.

2.Osmanlı Devleti’nin Osman Bey dönemindeki ilk askeri kuvvetlerini yazınız. (10p)

Türkmen Aşiret Kuvvetleri, Gaziler ve Alpler, Gönüllü Savaşçılar, Ücretli savaşçılar,sivil topluluklar (Gaziyan-ı Rum,Ahiyan-ı Rum, Abdalan-ı Rum,Baciyan-ı Rum)

3.Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerlere uygun kavramları yazınız. (10p)

a) Osmanlı Devleti’nin ilk askeri birlikleri ORHAN BEY zamanında kurulmuştur. (4P)

b) Yeniçeri Ocağı’nın kurulması I.MURAT Dönemi’dir(3P)

c)Geliri doğrudan devlet hazinesine aktarılan arazilere MUKATAA denir. (3P) 

4.Tımar sisteminin faydalarını açıklayınız. (10p)

 Tarımsal üretim denetim altına alınmış ve sürekliliği sağlanmıştır.

Düzenli bir vergi sistemi kurulmuştur.

Devlet hazinesinden hiç para harcanmadan sürekli savaşa hazır bir ordu bulundurulmuştur.

Taşranın güvenliği sağlanmıştır.

Toprakların boş kalması önlenmiştir.

Hazineden hiç para harcanmadan devlet memurlarına maaş verilmiştir.

5.Yeniçeriler ile tımarlı sipahiler arasındaki farklılıkları yazınız. (10p)

Yeniçeriler: Kapıkulu askeridir, maaşlarını ulufe adıyla devletten alır,devşirme sistemi ile toplanır,sürekli maaşlı merkez ordusudur,savaş dışında başka işle uğraşmazlar ve evlenmeleri yasaktır.

Tımarlı Sipahiler: Eyalet askeridir, maaş almaz tımar gelirleri ile geçinir, genellikle Müslüman Türk halkından seçilir, sadece savaş zamanı sefere katılır barış zamanında köyde düzeni sağlamak ve vergi toplamakla görevlidir, yanında savaşa götürmekle yükümlü olduğu cebelüyü yetiştirir.                 

 

6.Aşağıdaki ifadelerde boş bırakılan yerleri doğru kelimelerle dolduralım, (10p)

-İki hükümdar arasında tahtın boş kaldığı döneme FETRET denir. (3P)

- I.MEHMET Osmanlı Devleti’nin ikinci kurucusu olarak kabul edilir. (3P)

- II. KOSOVA Savaşı ile Osmanlıların Balkanlardaki hakimiyeti kesinleşmiştir. (4P)

7.İskân politikasını açıklayınız. (10p)

Osmanlı Devleti’nin belli bir bölgeyi Türkleştirmek, İslamlaştırmak ve şenlendirmek ya da bölgenin güvenliğini sağlamak amacıyla orada yaşayan yerleşik veya konargöçer grupları kendi istekleri veya devletin emirleri doğrultusunda başka bir bölgeye yerleştirmesi, yeni yurtlar oluşturmasına iskan siyaseti denir. Osmanlı Devleti’nin iskan politikası sınırları ve hedefleri belirlenmiş, planlı bir yerleşim stratejisidir. Osmanlı yönetimi bu politikaları oluştururken fethedilen bölgenin coğrafi özellikleri, sosyoekonomik yapısı, siyasi durumu, nüfus özellikleri, ulaşım yolları gibi birçok etkeni de göz önünde bulundurmuştur.

8. Aşağıdaki kavramların açıklamalarını karşılarına yazınız. (2x5=10p)

Şer’i hukuk: Temelini dini esaslardan alan hukuktur.

Külliye: Merkezinde cami etrafında kütüphane, çarşı, medrese vb. binaların oluşturduğu yapılar bütünüdür.

9.Osmanlı Devleti’nin ilim ve irfan geleneğinin oluşum sürecinde etkili olan kişilerin isimlerini açıklamalarının karşılarına yazınız. (5X2=10p)

a.İlk Osmanlı medresesinin baş müderrisi olmuştur. DAVUD-İ KAYSERİ

 

 

b.Osman Gazi’ye manevi rehberlik etmiş, Ahilik geleneğini aktarmıştır. ŞEYH EDEBALİ

 

 

c.Bursa’da ilim ve tasavvuf çevrelerini birleştiren, Bursa Ulu Cami’nin inşasında katkısı olan mutasavvıftır.

EMİR SULTAN

 

d.Akşemseddin’in hocasıdır. HACI BAYRAM VELİ

 

 

e.İlk Osmanlı cuma hutbesini okumuş, Osmanlı Devleti’nin ilk kadısıdır. DURSUN FAKİH

 

 

               

10.

1.     Ferhat Paşa Antlaşması

2.     İstanbul’un Fethi

3.     Otlukbeli Muharebesi

4.     Çaldıran Savaşı

5.     Ridaniye Savaşı

Yukarıdaki tabloda 1453—1520 yılları arasında Osmanlı Devleti’nin başlıca siyasi faaliyetlerinden bazıları verilmiştir.

Karışık olarak verilen bu faaliyetleri aşağıdaki diyagrama kronolojik olarak sıralayıp yazınız. (10p)

2-3-4-5-1

I. İSTANBUL’UN FETHİ

II. OTLUKBELİ SAVAŞI

III. ÇALDIRAN SAVAŞI

IV. RİDANİYE SAVAŞI

V. FERHAT PAŞA ANTLAŞMASI

 

…………….

                                                                              Tarih Öğretmeni